Phan Văn Santos, Thiago Alcantara, Singapore và nỗi trăn trở về cầu thủ nhập tịch

Thời gian qua, dư luận bàn tán xôn xao về việc tân HLV trưởng Nguyễn Hữu Thắng nên hay không nên gọi các cầu thủ nhập tịch vào ĐTVN. Đa số ủng hộ ý tưởng triệu tập các cầu thủ nhập tịch, trong đó bao gồm cả cựu danh thủ Vũ Mạnh Hải, BLV Quang Huy và vị tiền nhiệm của Nguyễn Hữu Thắng là HLV Miura. Chiến lược gia khét tiếng ăn nói văng mạng Lê Thụy Hải thậm chí còn gợi ý ĐTVN sử dụng cả 11 vị trí xuất phát là “hàng ngoại” nếu đạt yêu cầu về chuyên môn. Bản thân HLV Hữu Thắng cũng đã úp mở ý định mở rộng “đối tượng tìm kiếm”, dù danh sách triệu tập đầu tiên của ông vẫn chỉ toàn “hàng nội”.

Câu chuyện về cầu thủ nhập tịch thực ra không phải là mới mẻ ở ĐTVN. Trong quá khứ, những Phan Văn Santos, Huỳnh Kesley, Đinh Hoàng La hay Đinh Hoàng Max đã từng bảo vệ màu cờ sắc áo của đất nước không phải là nơi họ được sinh ra. Tuy nhiên, tất cả chỉ hiện diện trong một khoảng thời gian rất ngắn. Từ 2008 đến nay, NHM không còn chứng kiến bất kỳ một “ông Tây” nào trong thành phần ĐTVN nữa.

Sự sạch bóng các cầu thủ nhập tịch bắt nguồn chủ yếu từ sự cố liên quan đến Phan Văn Santos. Trong quá trình chuẩn bị cho AFF Cup 2008, cựu thủ thành của ĐTLA đã chủ động thi đấu dưới sức, mắc nhiều sai lầm tại giải giao hữu tại Thành phố Hồ Chí Minh hòng được rời đội tuyển để về nhà chăm sóc vợ đẻ. Các thành viên của VFF cho rằng các cầu thủ ngoại sang Việt Nam chỉ vì miếng cơm manh áo. Họ nhập tịch chỉ nhằm mục đích tăng cường sức mạnh cho CLB mà họ khoác áo, chứ không hề thực lòng muốn trở thành công dân Việt Nam. Vì thế không lạ nếu các “ông Tây” làm mình, làm mẩy ở ĐTVN vì ở đó không có lương thưởng cao như CLB.

Phan Văn Santos, Thiago Alcantara, Singapore và nỗi trăn trở về cầu thủ nhập tịch

Ngoài ra, sử dụng “ngoại binh” để giành thành tích như Singapore hay Philippines sẽ bị mang tiếng là chơi không “fair”. Vậy nên chúng ta lại quay về dùng cầu thủ nội, mặc cho thế giới quay cuồng với những vụ thuyên chuyển làm tốn nhiều giấy mực như Diego Costa (bỏ Brazil, chọn Tây Ban Nha), Franco Vazquez (Argentina, Italia) hay kỳ cục nhất là trường hợp của anh em nhà Boateng: Kevin-Prince đứng trong hàng ngũ Ghana, Jerome thi đấu cho Đức.

Cầu thủ nhập tịch có xứng đáng được trao cơ hội phục vụ quê hương mới của anh ta hay không? Theo chiến lược gia người Italia từng dẫn dắt Man City là Roberto Mancini, cầu thủ chào đời ở đâu thì khoác áo ĐTQG ở đó. Quan điểm của Mancini tưởng như đúng đắn, hợp lý và đơn giản nhất, nhưng ngẫm kỹ lại thấy không ổn. Bởi nếu thế thì Thiago Alcantara phải đá cho Italia chứ không thể chọn Tây Ban Nha. Tiền vệ của Bayern Munich đã được sinh ra tại mảnh đất hình chiếc ủng khi cha mình, cựu tuyển thủ Brazil Mazinho đang thi đấu cho Lecce.

Phan Văn Santos, Thiago Alcantara, Singapore và nỗi trăn trở về cầu thủ nhập tịch

Thêm một cái tát nữa vào luận điểm của Mancini: chân sút Gonzalo Higuain (đang đá cho Napoli) chào đời tại Pháp chứ không phải Argentina.

Có 3 yếu tố thông dụng mà các cầu thủ vẫn dựa vào đó để mà lựa chọn ĐTQG: nơi sinh, nguồn gốc và nơi phát triển sự nghiệp. Yếu tố nào quan trọng nhất? Dưới đây là tâm sự của Victor Sanchez, một cầu thủ vô danh nhưng có “bản lý lịch” rất đáng để tham khảo:

“Tôi sinh ra và lớn lên tại Mỹ, có cha mẹ là người Mexico, còn Canada là nơi ký với tôi bản hợp đồng đầu tiên và giúp tôi trau dồi các kỹ năng chơi bóng. Vậy tôi nên phụng sự ĐTQG nào? Trong thâm tâm, tôi cảm thấy biết ơn Canada, trung thành với Mỹ và tự hào với Mexico”.  

Trong thế giới ngày càng phẳng, vấn đề quốc tịch - ở đây chỉ bàn về bóng đá - rõ ràng không còn là cái gì đó quá nặng nề nữa. Những Hoàng Vũ Samson, Lê Văn Tân, Lê Văn Phú hoàn toàn có thể được đứng trong thành phần ĐTVN, nếu họ hội tụ đủ thể lực, quyết tâm và trên hết là sự khao khát. Về phần mình, giới chức lãnh đạo bóng đá Việt Nam, đầu tiên phải kể đến HLV trưởng Hữu Thắng, phải biết cách sử dụng các cầu thủ nhập tịch một cách khôn ngoan, hợp tình, hợp lý nhất để tránh tạo ra những hệ lụy đáng buồn.

Đừng quên, “cường quốc nhập tịch” Singapore đã từ bỏ chính sách này.